ZBC News: Opinion Section
ZFU Makai Hileng – Pa Dal Tungtang
Tu sungteng, Zomi sung ah Pa Dal thu ong thang mahmah hi. A lim a meel tawh hong kisuah ciangin thutak kitheihlawh a, cikziat huai, mulkim huai, khasiat huai dah huai semsem hi. Hih thu tawh kisai ZFU/PDF Zoland in, a hang atuam khatin agenkawm in, Pa Dal pen amau khut sungmah ah asi a hihna pulakzo hi.
Hibang thu a om ciang, ZFU makai khat hileng, Pa Dal tungtang tawh kisai in Zomi mipite leh Pa Dal innkuanpihte a kipan, a beh a phung, a khua a tui, a mipih sapihte dahna kahna, khasiatna thangpaihna, lungkimlohna leh hehnate, bangci bangin sang ding, bangci bangin pua ding cih thu ka ngaihsut ciangin, a masa in makai picing, pisal/pasal kician, mithupi khat hihna tawh mawhpuak lak ding kilawm ka sa hi.
Makai picing khat hihna tawh mawhpuak lakna thu taangkopah in, aniam pen, Zongeina tawh lutpah ding kisam ding hi. Sasin salung tawh, sasi takliangmah in, Zongeina bangin lutpah ding kilawm hi.
Pa Dal pen, Kawlte cih danin Dalan ci a, a kimawhsakna adik ahiphial zongin, amah pen thautawi galkap ahihlohban ah, PDF Zoland in a innphualzang ah avamat ahih manin, ama sihna tungtang ah khutkhialhna taktak suak hi. Dalan cihciang in, ko ahong langpang hi in, ka galtemah hi ih cihlehzong, eima khut sung ah ih galte ih matzawh ciangin, a nuntakna pen kisuamlum theinawnlo hi.
Ih galte in ciamteh in, thautawi galkap khat hiphial mahleh, eima khut sung a omkhin galte khatpen, suamlup theihna ding thu kineilo hi. Pa Dal pen Dalan a hihna thu kician takin kipulak theilo, Pa Dal in thau tawilo, Pa Dal pen galkap hilolai ahih manin, PDF Zoland in ama khut sung ah amatkhit uhteh akisuamlum ahih manin, Pa Dal nuntakna leh a sisan tungtang ah, ZFU/PDF Zoland makaite tung ah mawhpuak kiciantak in kinga hi.
Hih thu pen, Kawlgam sung a, thukhun tawh vai a kihawm theihlohna mun hi ih ciphial zongin, adiak in, ZFU makai atamzaw, thukhun tawh vai a kihawmna leitung gam tuamtuam ah akhuasa ahih manin, leitung gamtuamtuamte thukhunte leh galvai savai tawh kisai leitungbup thukimnate siksan in mawhpaih theihbek hilo, mawhpuak nei a, thu akibawl theilua hi gige hi.
Tua ahihteh, leitung thukhun tuamtuam tawh kimawhsak a, kigalbawlna a om sangin, Zongeina tawh manlang takin alut ding uh kisam mahmah hi. Tua bangmah in, leitungbup in azak dingin, khial mahmah uh a hihna thu akipulak ding uh kisam hi.
Spring Revolution sungin, Kawlgam sung ah, Dalan peuhmah hepkhiat mengmeng ding hi.
Ih lang hong pang peuhmah ih gal ahih manin suamlup semsem ding hi cih, extremist lungsim anei thautawi gamnuaimite ngongtatna pen ahi ding leh a thumaan kisakha hi. Nidang in, Cambodia gam ahzong, tua bang dan gamtatna leh kalsuanziate, Polpot makai in Khmer Rouge kici gamnuaimite in naciing uh a, a gammi a mipih sapih a million a sim na thatlum zo uhhi.
A revolution hun asau ciangin, thautawi gamnuaimite lungsim zia leh tong pen kisia semsem in, ngongtat semsem uh a, khuapi a om mipite leh mipil misiam mihau khuanu khuapate muhdah semsem, bawlsia semsem uhhi. A ngimna uh atangtun zawhloh ciangin, amau pawl simloh gal in ngaihsun in, extremist lungsim tawh, alang khempeuh hepkhiat mengmeng ding cih hanciamna lungsim paikhin uhhi.
Ahi zongin, atawpna a, adamlai a makaite leh thautawi gamnuaimi khempeuh thu kibawl in, pawlkhat thahna thukhenna thuak uhhi. Cambodia gam sung leh Kawlgam sung a Spring Revolution min suang a ngongtatnate, Zogam sung ah apian ding ih phal peuhmahkei hi.
Kawl galkap kumpite ahiangdawn ah do in, Zogam khuapite thumvei livei ih simkhit ciang, vut leh vai suakin, ih luahzophial zongin, Kawl gamkap kumpi azung a kilotkhiatkei aleh, luang leh ban tampi bei in, sisan naisan tampi luang a, Zogam khuapite vut leh vai a suahna pen, tu laitak a makaite pilvanglohna, khuamuhlohna leh strategy siamlohna hang taktak hong suak ding hi.
Zomi khang tampi sung ah a kimangngilh nawnlo ding tatsiatna leh ngongtatna tangthu hong suak ding hi. Zomite sung ah gam makai dingin a kithawi khatin, Spring Revolution sung ah ma pangin, gammong khat a, Kawl galkap pawlkhat do in, Zogam khuapite thumvei livei asim khitciang, vut leh vai suakin, aluah zawh aleh Spring Revolution a lawhcing bangin ngaihsun in, pawl kaikha thei ding hi.
Supporter ci in, mundang gamdang pan Zomi pawlkhatzong zawnzokha ding hi. Tualeh, Kawl gambup ah, Yangon Naypyidaw zong cingamkeini, Monyua Kalaymyo Chin Kacih Rakhine State ciang ah Spring Revolution lawhcing in, akilamkik thei Zogam khuapite vut leh vai asuah khitteh, Kawl galkapte om nawnlo a, khuapite aluahzo dan dinmun atun khitciang, Spring Revolution makaipi cihtheih Kawl NUG makaite, Rakhine makaite in Zomite ading Panglong thukimna bangin Federal kivaipuakzia bukim tawh, thuneihna ahong pia takpi ding uhhiam cihpen, thu ngaihsunthei makai khatin, abeisa tangthute tawh sittel in, tu laitak a Kawl leh Rakhine a kipan namdang makaite zia leh tongte tawh khinkhai phapha hileh, hih Spring Revolution sung ah Zomite hanciamna pen a mawkna taktak a hihna damdam in muthei ding hi.
Hih thu ah pilna om hi cih pen himun ading ahi hi. Zogam khuapite ah ukna buluh galkapte do ding, Zogam khuapite simin luah ding cih hanciamna in Zomite luang leh ban tampi sihlawhna, khua leh tuite vut leh vai suahlawhna, Zomi sung ah khat leh khat kisuamlupna cihte bekmah, Zomite Spring Revolution a gah hong suak ding hi.
Zogam in suahtakna ngah ding, Zomite zingvai Zomite in hawm ding cih lam-etnate, tua hun ciangin, Kawlmangte kamsung ahzong ging nawnlo ding hi. A haksat mahmah hun sungin, kamciam kician apia nuamlo Kawl minamte in, lawhcinna a ngah uh ciangin, abeisa tangthu sung a ombangin, ong thusimnawn peuhmahlo ding cihpen kician mahmah hi. Hih thu pen, Spring Revolution hun sung mahmah inzong kimukhol thei khinta hi. Federal Charter sung ahzong khemna kician kilang khinta hi.
Zomite sisan a mawkna in luangsak nawnkei ni. Zogam khuapite susia nawnkei ni. Gamdawn a ukna buluh Kawl galkapte tawmkhatte dona ding cianglel in Zogam zuakkei ni.
ZFU/PDF Zoland makaite leh nautangte in asimmawh a haimuh ZRA galkapte nangawn in, haitat in khialhna abawlkhak uh ciangin, Zongeina mah paulap in, a innkuan beh leh phung sung ah lut uh a, khialhna pulak in, mawhmaina ngenngam buang uh hiven.
Pa Dal sihna tungtang ah ko kep hi ci a pulak ZFU/PDF Zoland in, a kisuamlupna thu leitungbup in atheih khitciang, a khialhna pulak in, Zongeina tawh alut dingpen, makai kiciante ading in picin vai mahmah ding hi.
Pa Dal luang tungtang ah, hih thulianpite ngaihsun in, Zogam sung ah bitna, daihna, kilemna a om theihna ding, Zomite sung ah kikhualna leh picinna a om theihna dingin, ZFU makaite in, Zongeina tawh lutin, mipi mai ah khialhna pulak in thumle uh kilawm ka sa hi.
Pa Dal innkuanpihte ading in lungkimna angahzo ding ahihloh hangin, minam sung cidamna ding kalsuanna hong suak ding hi.

Itna leh deihsakna tawh;
Tedim Tangval
Ciimnuai, Zogam
Leave a comment